۞ إِلَيۡهِ يُرَدُّ عِلۡمُ ٱلسَّاعَةِۚ وَمَا تَخۡرُجُ مِن ثَمَرَٰتٍ مِّنۡ أَكۡمَامِهَا وَمَا تَحۡمِلُ مِنۡ أُنثَىٰ وَلَا تَضَعُ إِلَّا بِعِلۡمِهِۦۚ وَيَوۡمَ يُنَادِيهِمۡ أَيۡنَ شُرَكَآءِي قَالُوٓاْ ءَاذَنَّٰكَ مَا مِنَّا مِن شَهِيدٍ ۴۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
علم به روز قيامت نزد اوست. و هيچ ثمرهاى از غلاف خويش بيرون نمىآيد، و هيچ مادهاى آبستن نمىشود و نمىزايد مگر آنكه او بدان آگاه است. و آن روز كه ايشان را ندا دهد كه شريكان من كجايند؟ گويند: آگاهت كرديم كه كسى از ما به شرك گواهى نمىدهد.
تفسیر
وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَدۡعُونَ مِن قَبۡلُۖ وَظَنُّواْ مَا لَهُم مِّن مَّحِيصٍ ۴۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آنچه را پيش از اين به خدايى مىخواندند از دست دادند و دانستند كه راه گريزى ندارند.
تفسیر
لَّا يَسۡـَٔمُ ٱلۡإِنسَٰنُ مِن دُعَآءِ ٱلۡخَيۡرِ وَإِن مَّسَّهُ ٱلشَّرُّ فَيَـُٔوسٌ قَنُوطٌ ۴۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
آدمى هر چه طلب خير كند خسته نمىشود، اما چون بدى به او برسد بدانديش و نوميد مىگردد.
تفسیر
وَلَئِنۡ أَذَقۡنَٰهُ رَحۡمَةً مِّنَّا مِنۢ بَعۡدِ ضَرَّآءَ مَسَّتۡهُ لَيَقُولَنَّ هَٰذَا لِي وَمَآ أَظُنُّ ٱلسَّاعَةَ قَآئِمَةً وَلَئِن رُّجِعۡتُ إِلَىٰ رَبِّيٓ إِنَّ لِي عِندَهُۥ لَلۡحُسۡنَىٰۚ فَلَنُنَبِّئَنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِمَا عَمِلُواْ وَلَنُذِيقَنَّهُم مِّنۡ عَذَابٍ غَلِيظٍ ۵۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر پس از رنجى كه به او رسيده رحمتى به او بچشانيم مىگويد: اين حق من است و نپندارم كه قيامتى برپا شود، و اگر هم مرا نزد پروردگارم برگردانند البته كه نزد او حالتى خوشتر باشد. پس كافران را به اعمالى كه كردهاند آگاه مىكنيم و به آنها عذابى سخت مىچشانيم.
تفسیر
وَإِذَآ أَنۡعَمۡنَا عَلَى ٱلۡإِنسَٰنِ أَعۡرَضَ وَنَـَٔا بِجَانِبِهِۦ وَإِذَا مَسَّهُ ٱلشَّرُّ فَذُو دُعَآءٍ عَرِيضٍ ۵۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون به آدمى نعمتى ارزانى داريم، رويگردان مىشود و به تكبر گردن مىافرازد. و اگر بدو شرى برسد، بسيار فرياد و فغان مىكند.
تفسیر
قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كَانَ مِنۡ عِندِ ٱللَّهِ ثُمَّ كَفَرۡتُم بِهِۦ مَنۡ أَضَلُّ مِمَّنۡ هُوَ فِي شِقَاقِۭ بَعِيدٍ ۵۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
بگو: چه مىبينيد؟ اگر اين كتاب از جانب خداست و شما بدان ايمان نمىآوريد، گمراهتر از كسى كه همچنان راه مخالفت در پيش گرفته است كيست؟
تفسیر
سَنُرِيهِمۡ ءَايَٰتِنَا فِي ٱلۡأٓفَاقِ وَفِيٓ أَنفُسِهِمۡ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَهُمۡ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّۗ أَوَلَمۡ يَكۡفِ بِرَبِّكَ أَنَّهُۥ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٍ شَهِيدٌ ۵۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
زودا كه آيات قدرت خود را در آفاق و در وجود خودشان به آنها نشان خواهيم داد تا برايشان آشكار شود كه او حق است. آيا اينكه پروردگار تو در همه جا حاضر است كافى نيست؟
تفسیر
أَلَآ إِنَّهُمۡ فِي مِرۡيَةٍ مِّن لِّقَآءِ رَبِّهِمۡۗ أَلَآ إِنَّهُۥ بِكُلِّ شَيۡءٍ مُّحِيطُۢ ۵۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
بهوش باش كه آنها از ديدار پروردگارشان در ترديدند. بهوش باش كه او بر هر چيزى احاطه دارد.
تفسیر
سُورَةُ الشورى
سوره ۴۲ مکی ۵۳ آیه صفحه ۴۸۳
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
حمٓ ۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
حا، ميم.
تفسیر
عٓسٓقٓ ۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
عين، سين، قاف.
تفسیر
كَذَٰلِكَ يُوحِيٓ إِلَيۡكَ وَإِلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكَ ٱللَّهُ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
خداوند پيروزمند حكيم، به تو و كسانى كه پيش از تو بودند اينچنين وحى مىفرستد:
تفسیر
لَهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۖ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡعَظِيمُ ۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
از آن اوست هر چه در آسمانها و زمين است. و اوست آن بلند مرتبه بزرگوار.
تفسیر
تَكَادُ ٱلسَّمَٰوَٰتُ يَتَفَطَّرۡنَ مِن فَوۡقِهِنَّۚ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ يُسَبِّحُونَ بِحَمۡدِ رَبِّهِمۡ وَيَسۡتَغۡفِرُونَ لِمَن فِي ٱلۡأَرۡضِۗ أَلَآ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ ۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
نزديك است كه آسمانها بر فراز يكديگر در هم شكنند و فرشتگان به ستايش پروردگارشان تسبيح مىگويند و براى ساكنان زمين آمرزش مىطلبند. آگاه باشيد كه خدا آمرزنده و مهربان است.
تفسیر
وَٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ مِن دُونِهِۦٓ أَوۡلِيَآءَ ٱللَّهُ حَفِيظٌ عَلَيۡهِمۡ وَمَآ أَنتَ عَلَيۡهِم بِوَكِيلٍ ۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
خدا مراقب اعمال كسانى است كه جز او را به دوستى گرفتند، و تو وكيل آنها نيستى.
تفسیر
وَكَذَٰلِكَ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ قُرۡءَانًا عَرَبِيًّا لِّتُنذِرَ أُمَّ ٱلۡقُرَىٰ وَمَنۡ حَوۡلَهَا وَتُنذِرَ يَوۡمَ ٱلۡجَمۡعِ لَا رَيۡبَ فِيهِۚ فَرِيقٌ فِي ٱلۡجَنَّةِ وَفَرِيقٌ فِي ٱلسَّعِيرِ ۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و نيز اين قرآن را به زبان عربى بر تو وحى كرديم تا امالقرى و ساكنان اطرافش را بيم دهى. همچنين آنان را از روز قيامت -كه در آن ترديدى نيست- بترسانى كه گروهى در بهشتند و گروهى در آتش سوزان.
تفسیر
وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَجَعَلَهُمۡ أُمَّةً وَٰحِدَةً وَلَٰكِن يُدۡخِلُ مَن يَشَآءُ فِي رَحۡمَتِهِۦۚ وَٱلظَّٰلِمُونَ مَا لَهُم مِّن وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ ۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر خدا مىخواست همه را يك امت كرده بود. ولى او هر كه را كه بخواهد به رحمت خويش درآورد، و ستمكاران را هيچ دوست و ياورى نيست.
تفسیر
أَمِ ٱتَّخَذُواْ مِن دُونِهِۦٓ أَوۡلِيَآءَۖ فَٱللَّهُ هُوَ ٱلۡوَلِيُّ وَهُوَ يُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٍ قَدِيرٌ ۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا جز خدا را به دوستى گرفتند؟ دوست حقيقى خداست. و اوست كه مردگان را زنده مىكند، و اوست كه بر هر كارى تواناست.
تفسیر
وَمَا ٱخۡتَلَفۡتُمۡ فِيهِ مِن شَيۡءٍ فَحُكۡمُهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِۚ ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبِّي عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُ وَإِلَيۡهِ أُنِيبُ ۱۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
در هر چه اختلاف مىكنيد حكمش با خداست. اين خداى يكتا پروردگار من است. بر او توكل كردم و به او روى مىآورم.
تفسیر
فَاطِرُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ جَعَلَ لَكُم مِّنۡ أَنفُسِكُمۡ أَزۡوَٰجًا وَمِنَ ٱلۡأَنۡعَٰمِ أَزۡوَٰجًا يَذۡرَؤُكُمۡ فِيهِۚ لَيۡسَ كَمِثۡلِهِۦ شَيۡءٌۖ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡبَصِيرُ ۱۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
آفريدگار آسمانها و زمين است. براى شما، هم از شما، همسرانى بيافريد. و نيز براى چارپايان جفتهايى پديد آورد. با آفرينش همسران بر شمارتان مىافزايد. هيچ چيز همانند او نيست و اوست كه شنوا و بيناست.
تفسیر
لَهُۥ مَقَالِيدُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ وَيَقۡدِرُۚ إِنَّهُۥ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٌ ۱۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
كليدهاى آسمانها و زمين از آن اوست. در روزى هر كه بخواهد گشايش مىدهد يا تنگ مىگيرد، و او به هر چيزى داناست.
تفسیر
۞ شَرَعَ لَكُم مِّنَ ٱلدِّينِ مَا وَصَّىٰ بِهِۦ نُوحًا وَٱلَّذِيٓ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ وَمَا وَصَّيۡنَا بِهِۦٓ إِبۡرَٰهِيمَ وَمُوسَىٰ وَعِيسَىٰٓۖ أَنۡ أَقِيمُواْ ٱلدِّينَ وَلَا تَتَفَرَّقُواْ فِيهِۚ كَبُرَ عَلَى ٱلۡمُشۡرِكِينَ مَا تَدۡعُوهُمۡ إِلَيۡهِۚ ٱللَّهُ يَجۡتَبِيٓ إِلَيۡهِ مَن يَشَآءُ وَيَهۡدِيٓ إِلَيۡهِ مَن يُنِيبُ ۱۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
براى شما آيينى مقرر كرد، از همان گونه كه به نوح توصيه كرده بود و از آنچه بر تو وحى كردهايم و به ابراهيم و موسى و عيسى توصيه كردهايم كه دين را بر پاى نگه داريد و در آن فرقه فرقه مشويد. تحمل آنچه بدان دعوت مىكنيد بر مشركان دشوار است. خدا هر كه را خواهد براى رسالت خود بر مىگزيند و هر كه را بدو باز گردد به خود راه مىنمايد.
تفسیر
وَمَا تَفَرَّقُوٓاْ إِلَّا مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَهُمُ ٱلۡعِلۡمُ بَغۡيَۢا بَيۡنَهُمۡۚ وَلَوۡلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتۡ مِن رَّبِّكَ إِلَىٰٓ أَجَلٍ مُّسَمًّى لَّقُضِيَ بَيۡنَهُمۡۚ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُورِثُواْ ٱلۡكِتَٰبَ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ لَفِي شَكٍّ مِّنۡهُ مُرِيبٍ ۱۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
از روى حسد و عداوت فرقه فرقه نشدند، مگر از آن پس كه به دانش دست يافتند. و اگر پروردگار تو از پيش مقرر نكرده بود كه آنها را تا زمانى معين مهلت است، بر آنها حكم عذاب مىرفت. و كسانى كه بعد از ايشان وارث كتاب خدا شدهاند درباره آن سخت به ترديد افتادهاند.
تفسیر
فَلِذَٰلِكَ فَٱدۡعُۖ وَٱسۡتَقِمۡ كَمَآ أُمِرۡتَۖ وَلَا تَتَّبِعۡ أَهۡوَآءَهُمۡۖ وَقُلۡ ءَامَنتُ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِن كِتَٰبٍۖ وَأُمِرۡتُ لِأَعۡدِلَ بَيۡنَكُمُۖ ٱللَّهُ رَبُّنَا وَرَبُّكُمۡۖ لَنَآ أَعۡمَٰلُنَا وَلَكُمۡ أَعۡمَٰلُكُمۡۖ لَا حُجَّةَ بَيۡنَنَا وَبَيۡنَكُمُۖ ٱللَّهُ يَجۡمَعُ بَيۡنَنَاۖ وَإِلَيۡهِ ٱلۡمَصِيرُ ۱۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
براى آن دعوت كن و چنان كه فرمان يافتهاى پايدارى ورز و از پى خواهشهايشان مرو و بگو: به كتابى كه خدا نازل كرده است ايمان دارم و به من فرمان دادهاند كه در ميان شما به عدالت رفتار كنم. خداى يكتا پروردگار ما و پروردگار شماست. اعمال ما از آن ما و اعمال شما از آن شما. ميان ما و شما هيچ محاجهاى نيست. خدا ما را در يك جا گرد مىآورد و سرانجام به سوى اوست.
تفسیر
وَٱلَّذِينَ يُحَآجُّونَ فِي ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مَا ٱسۡتُجِيبَ لَهُۥ حُجَّتُهُمۡ دَاحِضَةٌ عِندَ رَبِّهِمۡ وَعَلَيۡهِمۡ غَضَبٌ وَلَهُمۡ عَذَابٌ شَدِيدٌ ۱۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و كسانى كه درباره خدا جدال مىكنند، پس از آنكه دعوت او را اجابت كردهاند نزد پروردگارشان حجتشان ناچيز است. بر آنهاست خشم خدا و بر آنهاست عذابى سخت.
تفسیر
ٱللَّهُ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ وَٱلۡمِيزَانَۗ وَمَا يُدۡرِيكَ لَعَلَّ ٱلسَّاعَةَ قَرِيبٌ ۱۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
خداست كه اين كتاب بر حق و ترازو را نازل كرده است. و تو چه مىدانى؟ شايد قيامت نزديك باشد.
تفسیر
يَسۡتَعۡجِلُ بِهَا ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِهَاۖ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مُشۡفِقُونَ مِنۡهَا وَيَعۡلَمُونَ أَنَّهَا ٱلۡحَقُّۗ أَلَآ إِنَّ ٱلَّذِينَ يُمَارُونَ فِي ٱلسَّاعَةِ لَفِي ضَلَٰلِۭ بَعِيدٍ ۱۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنان كه باورش ندارند آن را به شتاب مىطلبند، و آنان كه ايمان آوردهاند از آن بيمناكند و مىدانند كه حق است. آگاه باش، كسانى كه درباره قيامت جدال مىكنند سخت در گمراهى هستند.
تفسیر
ٱللَّهُ لَطِيفُۢ بِعِبَادِهِۦ يَرۡزُقُ مَن يَشَآءُۖ وَهُوَ ٱلۡقَوِيُّ ٱلۡعَزِيزُ ۱۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
خدا با بندگانش مهربان است. هر كه را بخواهد روزى مىدهد. و او توانا و پيروزمند است.
تفسیر
مَن كَانَ يُرِيدُ حَرۡثَ ٱلۡأٓخِرَةِ نَزِدۡ لَهُۥ فِي حَرۡثِهِۦۖ وَمَن كَانَ يُرِيدُ حَرۡثَ ٱلدُّنۡيَا نُؤۡتِهِۦ مِنۡهَا وَمَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِن نَّصِيبٍ ۲۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر كس كشت آخرت را بخواهد به كشتهاش مىافزاييم و هر كس كشت دنيا را بخواهد به او عطا مىكنيم، ولى ديگر در كشت آخرتش نصيبى نيست.
تفسیر
أَمۡ لَهُمۡ شُرَكَٰٓؤُاْ شَرَعُواْ لَهُم مِّنَ ٱلدِّينِ مَا لَمۡ يَأۡذَنۢ بِهِ ٱللَّهُۚ وَلَوۡلَا كَلِمَةُ ٱلۡفَصۡلِ لَقُضِيَ بَيۡنَهُمۡۗ وَإِنَّ ٱلظَّٰلِمِينَ لَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ ۲۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا مشركان را بتانى است كه آيينى برايشان آوردهاند كه خدا رخصت آن را نداده است؟ و اگر قصد تاخير عذابشان نبود، كارشان به پايان آمده بود و ستمكاران را عذابى است دردآور.
تفسیر
تَرَى ٱلظَّٰلِمِينَ مُشۡفِقِينَ مِمَّا كَسَبُواْ وَهُوَ وَاقِعُۢ بِهِمۡۗ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ فِي رَوۡضَاتِ ٱلۡجَنَّاتِۖ لَهُم مَّا يَشَآءُونَ عِندَ رَبِّهِمۡۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَضۡلُ ٱلۡكَبِيرُ ۲۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
ستمكاران را بينى كه از حاصل اعمالشان بيمناكند. و البته به كيفر خود خواهند رسيد. ولى آنها كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته كردهاند، در باغهاى بهشتند. هر چه بخواهند نزد پروردگارشان هست. و اين فضل و بخشايش بزرگى است.
تفسیر
ذَٰلِكَ ٱلَّذِي يُبَشِّرُ ٱللَّهُ عِبَادَهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِۗ قُل لَّآ أَسۡـَٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ أَجۡرًا إِلَّا ٱلۡمَوَدَّةَ فِي ٱلۡقُرۡبَىٰۗ وَمَن يَقۡتَرِفۡ حَسَنَةً نَّزِدۡ لَهُۥ فِيهَا حُسۡنًاۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ شَكُورٌ ۲۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين است آن چيزى كه خدا آن گروه از بندگانش را كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته كردهاند، بدان مژده مىدهد. بگو: بر اين رسالت مزدى از شما، جز دوست داشتن خويشاوندان، نمىخواهم. و هر كه كار نيكى كند به نيكويىاش مىافزاييم، زيرا خدا آمرزنده و شكرپذير است.
تفسیر
أَمۡ يَقُولُونَ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًاۖ فَإِن يَشَإِ ٱللَّهُ يَخۡتِمۡ عَلَىٰ قَلۡبِكَۗ وَيَمۡحُ ٱللَّهُ ٱلۡبَٰطِلَ وَيُحِقُّ ٱلۡحَقَّ بِكَلِمَٰتِهِۦٓۚ إِنَّهُۥ عَلِيمُۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ ۲۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
يا مىگويند كه بر خدا دروغ مىبندد. اگر خدا بخواهد بر دل تو مهر مىنهد. و خدا به كلمات خود باطل را محو مىكند و حق را ثابت مىگرداند. او به هر چه در دلها مىگذرد داناست.
تفسیر
وَهُوَ ٱلَّذِي يَقۡبَلُ ٱلتَّوۡبَةَ عَنۡ عِبَادِهِۦ وَيَعۡفُواْ عَنِ ٱلسَّيِّـَٔاتِ وَيَعۡلَمُ مَا تَفۡعَلُونَ ۲۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اوست كه توبه بندگانش را مىپذيرد و از گناهان عفوشان مىكند و هر چه مىكنيد مىداند.
تفسیر
وَيَسۡتَجِيبُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَيَزِيدُهُم مِّن فَضۡلِهِۦۚ وَٱلۡكَٰفِرُونَ لَهُمۡ عَذَابٌ شَدِيدٌ ۲۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و دعاى كسانى را كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته كردهاند اجابت مىكند، و از فضل خويش آنان را افزون مىدهد. و كافران را عذابى سخت است.
تفسیر
۞ وَلَوۡ بَسَطَ ٱللَّهُ ٱلرِّزۡقَ لِعِبَادِهِۦ لَبَغَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَٰكِن يُنَزِّلُ بِقَدَرٍ مَّا يَشَآءُۚ إِنَّهُۥ بِعِبَادِهِۦ خَبِيرُۢ بَصِيرٌ ۲۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر خدا روزى بندگانش را افزون كند در زمين فساد مىكنند؛ ولى به اندازهاى كه بخواهد روزى مىفرستد. زيرا بر بندگان خود آگاه و بيناست.
تفسیر
وَهُوَ ٱلَّذِي يُنَزِّلُ ٱلۡغَيۡثَ مِنۢ بَعۡدِ مَا قَنَطُواْ وَيَنشُرُ رَحۡمَتَهُۥۚ وَهُوَ ٱلۡوَلِيُّ ٱلۡحَمِيدُ ۲۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اوست آن خدايى كه بعد از نوميديشان باران مىفرستد و رحمت خود را به همه جا منتشر مىكند و اوست كارساز و ستودنى.
تفسیر
وَمِنۡ ءَايَٰتِهِۦ خَلۡقُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا بَثَّ فِيهِمَا مِن دَآبَّةٍۚ وَهُوَ عَلَىٰ جَمۡعِهِمۡ إِذَا يَشَآءُ قَدِيرٌ ۲۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
و از نشانههاى قدرت او آفرينش آسمانها و زمين و پراكندن جنبندگان در آن دوست. و هرگاه بخواهد، بر گردآوردنشان تواناست.
تفسیر
وَمَآ أَصَٰبَكُم مِّن مُّصِيبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتۡ أَيۡدِيكُمۡ وَيَعۡفُواْ عَن كَثِيرٍ ۳۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر شما را مصيبتى رسد، به خاطر كارهايى است كه كردهايد. و خدا بسيارى از گناهان را عفو مىكند.
تفسیر
وَمَآ أَنتُم بِمُعۡجِزِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِۖ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ ۳۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
شما نتوانيد در روى زمين از او بگريزيد و شما را جز او كارساز و ياورى نيست.
تفسیر
وَمِنۡ ءَايَٰتِهِ ٱلۡجَوَارِ فِي ٱلۡبَحۡرِ كَٱلۡأَعۡلَٰمِ ۳۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
از نشانههاى قدرت او كشتيهايى است چون كوه كه در درياها روانند.
تفسیر
إِن يَشَأۡ يُسۡكِنِ ٱلرِّيحَ فَيَظۡلَلۡنَ رَوَاكِدَ عَلَىٰ ظَهۡرِهِۦٓۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ ۳۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر بخواهد، باد را نگه مىدارد تا كشتيها بر روى دريا از رفتن بازمانند. هر آينه در اين براى صابران شكرگزار عبرتهايى است.
تفسیر
أَوۡ يُوبِقۡهُنَّ بِمَا كَسَبُواْ وَيَعۡفُ عَن كَثِيرٍ ۳۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
يا آنها را به خاطر اعمالشان غرقه مىكند و بسيارى را نيز مىبخشايد.
تفسیر
وَيَعۡلَمَ ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِيٓ ءَايَٰتِنَا مَا لَهُم مِّن مَّحِيصٍ ۳۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و تا بدانند كسانى كه در آيات ما جدال مىكنند. آنان را هيچ گريزگاهى نيست.
تفسیر
فَمَآ أُوتِيتُم مِّن شَيۡءٍ فَمَتَٰعُ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۚ وَمَا عِندَ ٱللَّهِ خَيۡرٌ وَأَبۡقَىٰ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَلَىٰ رَبِّهِمۡ يَتَوَكَّلُونَ ۳۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنچه شما را دادهاند بهره اين زندگى دنيوى است. و آنچه در نزد خداست براى آنها كه ايمان آوردهاند و به پروردگارشان توكل مىكنند، بهتر و پايندهتر است.
تفسیر
وَٱلَّذِينَ يَجۡتَنِبُونَ كَبَٰٓئِرَ ٱلۡإِثۡمِ وَٱلۡفَوَٰحِشَ وَإِذَا مَا غَضِبُواْ هُمۡ يَغۡفِرُونَ ۳۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن كسان كه از گناهان بزرگ و زشتيها اجتناب مىكنند و چون در خشم شوند خطاها را مىبخشايند؛
تفسیر
وَٱلَّذِينَ ٱسۡتَجَابُواْ لِرَبِّهِمۡ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَأَمۡرُهُمۡ شُورَىٰ بَيۡنَهُمۡ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ ۳۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آنان كه دعوت پروردگارشان را پاسخ مىگويند و نماز مىگزارند و كارشان بر پايه مشورت با يكديگر است و از آنچه به آنها روزى دادهايم انفاق مىكنند؛
تفسیر
وَٱلَّذِينَ إِذَآ أَصَابَهُمُ ٱلۡبَغۡيُ هُمۡ يَنتَصِرُونَ ۳۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آنان كه چون ستمى به آنها رسد انتقام مىگيرند.
تفسیر
وَجَزَٰٓؤُاْ سَيِّئَةٍ سَيِّئَةٌ مِّثۡلُهَاۖ فَمَنۡ عَفَا وَأَصۡلَحَ فَأَجۡرُهُۥ عَلَى ٱللَّهِۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلظَّٰلِمِينَ ۴۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
جزاى هر بدى بديى است همانند آن. پس كسى كه عفو كند و آشتى ورزد مزدش با خداست، زيرا او ستمكاران را دوست ندارد.
تفسیر
وَلَمَنِ ٱنتَصَرَ بَعۡدَ ظُلۡمِهِۦ فَأُوْلَٰٓئِكَ مَا عَلَيۡهِم مِّن سَبِيلٍ ۴۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
بر كسانى كه پس از ستمى كه بر آنها رفته باشد انتقام مىگيرند، ملامتى نيست.
تفسیر
إِنَّمَا ٱلسَّبِيلُ عَلَى ٱلَّذِينَ يَظۡلِمُونَ ٱلنَّاسَ وَيَبۡغُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّۚ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ ۴۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
ملامت در خور كسانى است كه به مردم ستم مىكنند و به ناحق در روى زمين سركشى مىكنند. براى آنهاست عذابى دردآور.
تفسیر
وَلَمَن صَبَرَ وَغَفَرَ إِنَّ ذَٰلِكَ لَمِنۡ عَزۡمِ ٱلۡأُمُورِ ۴۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن كه صبر كند و از خطا درگذرد، اين از كارهاى پسنديده است.
تفسیر
وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِن وَلِيٍّ مِّنۢ بَعۡدِهِۦۗ وَتَرَى ٱلظَّٰلِمِينَ لَمَّا رَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَ يَقُولُونَ هَلۡ إِلَىٰ مَرَدٍّ مِّن سَبِيلٍ ۴۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر كس را كه خدا گمراه كند از آن پس هيچ دوستى نخواهد داشت. و ظالمان را مىبينى كه چون عذاب را بنگرند، مىگويند: آيا ما را راه بازگشتى هست؟
تفسیر
وَتَرَىٰهُمۡ يُعۡرَضُونَ عَلَيۡهَا خَٰشِعِينَ مِنَ ٱلذُّلِّ يَنظُرُونَ مِن طَرۡفٍ خَفِيٍّۗ وَقَالَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِنَّ ٱلۡخَٰسِرِينَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ وَأَهۡلِيهِمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ أَلَآ إِنَّ ٱلظَّٰلِمِينَ فِي عَذَابٍ مُّقِيمٍ ۴۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنها را مىبينى كه به جهنم مىبرند. ترسان و ذليل از گوشه چشم نگاهى دزديده مىكنند. كسانى كه ايمان آورده بودند مىگويند: اينان خود و كسانشان را در روز قيامت بر باد دادند. آگاه باش كه ستمكاران در عذاب دايم خواهند بود.
تفسیر
وَمَا كَانَ لَهُم مِّنۡ أَوۡلِيَآءَ يَنصُرُونَهُم مِّن دُونِ ٱللَّهِۗ وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِن سَبِيلٍ ۴۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
جز خدا يار و مددكارى ندارند و هر كس را كه خدا گمراه كند هيچ راهى برايش نيست.
تفسیر
ٱسۡتَجِيبُواْ لِرَبِّكُم مِّن قَبۡلِ أَن يَأۡتِيَ يَوۡمٌ لَّا مَرَدَّ لَهُۥ مِنَ ٱللَّهِۚ مَا لَكُم مِّن مَّلۡجَإٍ يَوۡمَئِذٍ وَمَا لَكُم مِّن نَّكِيرٍ ۴۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
پيش از آنكه روزى بيايد كه از جانب خدا بازگشتى ندارد، به پروردگارتان پاسخ قبول دهيد. در آن روز نه پناهى خواهيد داشت و نه كسى از شما دفاعى تواند كرد.
تفسیر
فَإِنۡ أَعۡرَضُواْ فَمَآ أَرۡسَلۡنَٰكَ عَلَيۡهِمۡ حَفِيظًاۖ إِنۡ عَلَيۡكَ إِلَّا ٱلۡبَلَٰغُۗ وَإِنَّآ إِذَآ أَذَقۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ مِنَّا رَحۡمَةً فَرِحَ بِهَاۖ وَإِن تُصِبۡهُمۡ سَيِّئَةُۢ بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡ فَإِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ كَفُورٌ ۴۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر اعراض كنند، تو را نفرستادهايم كه نگهبانشان باشى. بر تو جز تبليغ رسالت هيچ نيست. و ما چون به انسان از رحمت خود بچشانيم شادمان مىگردد، و اگر به خاطر كارهايى كه كرده است ناروايى بدو رسد ناسپاسى مىكند.
تفسیر
لِّلَّهِ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ يَخۡلُقُ مَا يَشَآءُۚ يَهَبُ لِمَن يَشَآءُ إِنَٰثًا وَيَهَبُ لِمَن يَشَآءُ ٱلذُّكُورَ ۴۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
از آن خداست فرمانروايى آسمانها و زمين. هر چه بخواهد مىآفريند. به هر كه بخواهد دختر مىبخشد و به هر كه بخواهد پسر مىبخشد.
تفسیر
أَوۡ يُزَوِّجُهُمۡ ذُكۡرَانًا وَإِنَٰثًاۖ وَيَجۡعَلُ مَن يَشَآءُ عَقِيمًاۚ إِنَّهُۥ عَلِيمٌ قَدِيرٌ ۵۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
و يا هم پسر دهد و هم دختر. و هر كس را بخواهد عقيم مىگرداند، زيرا او دانا و تواناست.
تفسیر
۞ وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ ٱللَّهُ إِلَّا وَحۡيًا أَوۡ مِن وَرَآيِٕ حِجَابٍ أَوۡ يُرۡسِلَ رَسُولًا فَيُوحِيَ بِإِذۡنِهِۦ مَا يَشَآءُۚ إِنَّهُۥ عَلِيٌّ حَكِيمٌ ۵۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
هيچ بشرى را نرسد كه خدا جز به وحى يا از آن سوى پرده، با او سخن گويد. يا فرشتهاى مىفرستد تا به فرمان او هر چه بخواهد به او وحى كند. او بلند پايه و حكيم است.
تفسیر
وَكَذَٰلِكَ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ رُوحًا مِّنۡ أَمۡرِنَاۚ مَا كُنتَ تَدۡرِي مَا ٱلۡكِتَٰبُ وَلَا ٱلۡإِيمَٰنُ وَلَٰكِن جَعَلۡنَٰهُ نُورًا نَّهۡدِي بِهِۦ مَن نَّشَآءُ مِنۡ عِبَادِنَاۚ وَإِنَّكَ لَتَهۡدِيٓ إِلَىٰ صِرَٰطٍ مُّسۡتَقِيمٍ ۵۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
همچنين كلام خود را به فرمان خود به تو وحى كرديم. تو نمىدانستى كتاب و ايمان چيست. ولى ما آن را نورى ساختيم تا هر يك از بندگانمان را كه بخواهيم بدان هدايت كنيم و تو به راه راست راه مىنمايى،
تفسیر
صِرَٰطِ ٱللَّهِ ٱلَّذِي لَهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ أَلَآ إِلَى ٱللَّهِ تَصِيرُ ٱلۡأُمُورُ ۵۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
راه آن خدايى كه از آن اوست هر چه در آسمانها و زمين است. آگاه باشيد كه همه كارها به خدا باز مىگردد.
تفسیر
سُورَةُ الزخرف
سوره ۴۳ مکی ۸۹ آیه صفحه ۴۸۹
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
حمٓ ۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
حا، ميم.
تفسیر
وَٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡمُبِينِ ۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
سوگند به اين كتاب روشنگر.
تفسیر
إِنَّا جَعَلۡنَٰهُ قُرۡءَٰنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ ۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما اين كتاب را قرآنى عربى قرار داديم، باشد كه به عقل دريابيد.
تفسیر
وَإِنَّهُۥ فِيٓ أُمِّ ٱلۡكِتَٰبِ لَدَيۡنَا لَعَلِيٌّ حَكِيمٌ ۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن در امالكتاب است در نزد ما؛ كتابى ارجمند و حكمتآميز.
تفسیر
أَفَنَضۡرِبُ عَنكُمُ ٱلذِّكۡرَ صَفۡحًا أَن كُنتُمۡ قَوۡمًا مُّسۡرِفِينَ ۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا بدان سبب كه مردمى گزافكار هستيد، از شما اعراض كنيم و قرآن را از شما دريغ داريم؟
تفسیر
وَكَمۡ أَرۡسَلۡنَا مِن نَّبِيٍّ فِي ٱلۡأَوَّلِينَ ۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
به ميان پيشينيان پيامبران بسيارى فرستاديم.
تفسیر
وَمَا يَأۡتِيهِم مِّن نَّبِيٍّ إِلَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ ۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و هيچ پيامبرى بر آنها مبعوث نمىشد مگر آنكه مسخرهاش مىكردند.
تفسیر
فَأَهۡلَكۡنَآ أَشَدَّ مِنۡهُم بَطۡشًا وَمَضَىٰ مَثَلُ ٱلۡأَوَّلِينَ ۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنها را كه از ايشان نيرومندتر بودند هلاك كرديم. و داستان پيشينيان گذشت.
تفسیر
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ لَيَقُولُنَّ خَلَقَهُنَّ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡعَلِيمُ ۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر از آنها بپرسى: چه كسى آسمانها و زمين را آفريده است؟ مىگويند: آنها را آن پيروزمند دانا آفريده است.
تفسیر
ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَرۡضَ مَهۡدًا وَجَعَلَ لَكُمۡ فِيهَا سُبُلًا لَّعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ ۱۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
آن كه زمين را بستر شما ساخت و برايتان راهها در آن پديد آورد، باشد كه هدايت شويد.
تفسیر
وَٱلَّذِي نَزَّلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءَۢ بِقَدَرٍ فَأَنشَرۡنَا بِهِۦ بَلۡدَةً مَّيۡتًاۚ كَذَٰلِكَ تُخۡرَجُونَ ۱۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن كه از آسمان آب فرستاد، به اندازه. و بدان سرزمين مرده را زنده كرديم. شما نيز اينچنين از گورها بيرون آورده شويد.
تفسیر
وَٱلَّذِي خَلَقَ ٱلۡأَزۡوَٰجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُم مِّنَ ٱلۡفُلۡكِ وَٱلۡأَنۡعَٰمِ مَا تَرۡكَبُونَ ۱۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن كه همه جفتها را بيافريد. و برايتان از كشتيها و چارپايان مركبها ساخت كه سوار شويد.
تفسیر
لِتَسۡتَوُۥاْ عَلَىٰ ظُهُورِهِۦ ثُمَّ تَذۡكُرُواْ نِعۡمَةَ رَبِّكُمۡ إِذَا ٱسۡتَوَيۡتُمۡ عَلَيۡهِ وَتَقُولُواْ سُبۡحَٰنَ ٱلَّذِي سَخَّرَ لَنَا هَٰذَا وَمَا كُنَّا لَهُۥ مُقۡرِنِينَ ۱۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
و چون بر پشت آنها قرار گرفتيد، نعمت پروردگارتان را ياد كنيد و بگوييد: منزه است آن كس كه اينها را رام ما كرد و گرنه ما را توان آن نبود.
تفسیر
وَإِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا لَمُنقَلِبُونَ ۱۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و ما به سوى پروردگارمان باز مىگرديم.
تفسیر
وَجَعَلُواْ لَهُۥ مِنۡ عِبَادِهِۦ جُزۡءًاۚ إِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ لَكَفُورٌ مُّبِينٌ ۱۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و براى او از ميان بندگانش فرزندى قائل شدند. آدمى به آشكارا ناسپاس است.
تفسیر
أَمِ ٱتَّخَذَ مِمَّا يَخۡلُقُ بَنَاتٍ وَأَصۡفَىٰكُم بِٱلۡبَنِينَ ۱۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا او از ميان مخلوقاتش براى خود دختران برگرفته و پسران را خاص شما كرده است؟
تفسیر
وَإِذَا بُشِّرَ أَحَدُهُم بِمَا ضَرَبَ لِلرَّحۡمَٰنِ مَثَلًا ظَلَّ وَجۡهُهُۥ مُسۡوَدًّا وَهُوَ كَظِيمٌ ۱۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و چون به يكى از آنها مژده تولد همان چيزى را دهند كه به خداى رحمان نسبت داده رويش سياه گردد و آكنده از خشم شود.
تفسیر
أَوَمَن يُنَشَّؤُاْ فِي ٱلۡحِلۡيَةِ وَهُوَ فِي ٱلۡخِصَامِ غَيۡرُ مُبِينٍ ۱۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا آن كه به آرايش پرورش يافته و در هنگام جدال آشكار نمىگردد از آن خداست؟
تفسیر
وَجَعَلُواْ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةَ ٱلَّذِينَ هُمۡ عِبَٰدُ ٱلرَّحۡمَٰنِ إِنَٰثًاۚ أَشَهِدُواْ خَلۡقَهُمۡۚ سَتُكۡتَبُ شَهَٰدَتُهُمۡ وَيُسۡـَٔلُونَ ۱۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
و فرشتگان را كه بندگان خدايند زن پنداشتند. آيا به هنگام خلقتشان آنجا حاضر بودهاند؟ زودا كه اين شهادتشان را مىنويسند و از آنها بازخواست مىشود.
تفسیر
وَقَالُواْ لَوۡ شَآءَ ٱلرَّحۡمَٰنُ مَا عَبَدۡنَٰهُمۗ مَّا لَهُم بِذَٰلِكَ مِنۡ عِلۡمٍۖ إِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ ۲۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
گفتند: اگر خداى رحمان مىخواست ما فرشتگان را نمىپرستيديم. آنچه مىگويند از روى نادانى است و جز به دروغ سخن نمىگويند.
تفسیر
أَمۡ ءَاتَيۡنَٰهُمۡ كِتَٰبًا مِّن قَبۡلِهِۦ فَهُم بِهِۦ مُسۡتَمۡسِكُونَ ۲۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا پيش از قرآن كتابى برايشان نازل كردهايم كه اكنون بدان تمسك مىجويند؟
تفسیر
بَلۡ قَالُوٓاْ إِنَّا وَجَدۡنَآ ءَابَآءَنَا عَلَىٰٓ أُمَّةٍ وَإِنَّا عَلَىٰٓ ءَاثَٰرِهِم مُّهۡتَدُونَ ۲۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
نه، مىگويند: پدرانمان را بر آيينى يافتيم و ما از پى آنها مىرويم.
تفسیر
وَكَذَٰلِكَ مَآ أَرۡسَلۡنَا مِن قَبۡلِكَ فِي قَرۡيَةٍ مِّن نَّذِيرٍ إِلَّا قَالَ مُتۡرَفُوهَآ إِنَّا وَجَدۡنَآ ءَابَآءَنَا عَلَىٰٓ أُمَّةٍ وَإِنَّا عَلَىٰٓ ءَاثَٰرِهِم مُّقۡتَدُونَ ۲۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
بدين سان، پيش از تو، به هيچ قريهاى بيمدهندهاى نفرستاديم مگر آنكه متنعمانش گفتند: پدرانمان را بر آيينى يافتيم و ما به اعمال آنها اقتدا مىكنيم.
تفسیر
۞ قَٰلَ أَوَلَوۡ جِئۡتُكُم بِأَهۡدَىٰ مِمَّا وَجَدتُّمۡ عَلَيۡهِ ءَابَآءَكُمۡۖ قَالُوٓاْ إِنَّا بِمَآ أُرۡسِلۡتُم بِهِۦ كَٰفِرُونَ ۲۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
گفت: حتى اگر براى شما چيزى بياورم كه از آنچه پدرانتان را بر آن يافته بوديد هدايتكنندهتر باشد؟ گفتند: ما به آيينى كه شما را بدان فرستادهاند بىايمانيم.
تفسیر
فَٱنتَقَمۡنَا مِنۡهُمۡۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُكَذِّبِينَ ۲۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس، از آنها انتقام گرفتيم. و بنگر كه عاقبت تكذيبكنندگان چگونه بوده است؟
تفسیر
وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِيمُ لِأَبِيهِ وَقَوۡمِهِۦٓ إِنَّنِي بَرَآءٌ مِّمَّا تَعۡبُدُونَ ۲۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و ابراهيم به پدر و قومش گفت: من از آنچه شما مىپرستيد بيزارم،
تفسیر
إِلَّا ٱلَّذِي فَطَرَنِي فَإِنَّهُۥ سَيَهۡدِينِ ۲۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
مگر آن كه مرا آفريده، كه او راهنماييم خواهد كرد.
تفسیر
وَجَعَلَهَا كَلِمَةَۢ بَاقِيَةً فِي عَقِبِهِۦ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ ۲۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اين سخن را در فرزندان خود سخنى پاينده كرد، باشد كه به خدا باز گردند.
تفسیر
بَلۡ مَتَّعۡتُ هَٰٓؤُلَآءِ وَءَابَآءَهُمۡ حَتَّىٰ جَآءَهُمُ ٱلۡحَقُّ وَرَسُولٌ مُّبِينٌ ۲۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
و من اينان و پدرانشان را از زندگى بهرهمند كردم تا آنگاه كه حق و پيامبرى روشنگر به سويشان آمد.
تفسیر
وَلَمَّا جَآءَهُمُ ٱلۡحَقُّ قَالُواْ هَٰذَا سِحۡرٌ وَإِنَّا بِهِۦ كَٰفِرُونَ ۳۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون حق بر آنها آشكار شد گفتند: اين جادوست و ما بدان ايمان نمىآوريم.
تفسیر
وَقَالُواْ لَوۡلَا نُزِّلَ هَٰذَا ٱلۡقُرۡءَانُ عَلَىٰ رَجُلٍ مِّنَ ٱلۡقَرۡيَتَيۡنِ عَظِيمٍ ۳۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
گفتند: چرا اين قرآن بر مردى از بزرگمردان آن دو قريه نازل نشده است؟
تفسیر
أَهُمۡ يَقۡسِمُونَ رَحۡمَتَ رَبِّكَۚ نَحۡنُ قَسَمۡنَا بَيۡنَهُم مَّعِيشَتَهُمۡ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۚ وَرَفَعۡنَا بَعۡضَهُمۡ فَوۡقَ بَعۡضٍ دَرَجَٰتٍ لِّيَتَّخِذَ بَعۡضُهُم بَعۡضًا سُخۡرِيًّاۗ وَرَحۡمَتُ رَبِّكَ خَيۡرٌ مِّمَّا يَجۡمَعُونَ ۳۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا آنان از رحمت پروردگارت را تقسيم مىكنند؟ حال آنكه ما روزى آنها را در زندگى دنيا ميانشان تقسيم مىكنيم. و بعضى را به مرتبت، بالاتر از بعضى ديگر قرار دادهايم تا بعضى بعض ديگر را به خدمت گيرند. و رحمت پروردگارت از آنچه آنها گرد مىآورند بهتر است.
تفسیر
وَلَوۡلَآ أَن يَكُونَ ٱلنَّاسُ أُمَّةً وَٰحِدَةً لَّجَعَلۡنَا لِمَن يَكۡفُرُ بِٱلرَّحۡمَٰنِ لِبُيُوتِهِمۡ سُقُفًا مِّن فِضَّةٍ وَمَعَارِجَ عَلَيۡهَا يَظۡهَرُونَ ۳۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اگر نه آن بود كه همه مردم يك امت مىشدند، سقفهاى خانههاى كسانى را كه خداى رحمان را باور ندارند از نقره مىكرديم و بر آنها نردبامهايى مىنهاديم تا بر آن بالا روند.
تفسیر
وَلِبُيُوتِهِمۡ أَبۡوَٰبًا وَسُرُرًا عَلَيۡهَا يَتَّكِـُٔونَ ۳۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و براى خانههايشان نيز درهايى از نقره مىكرديم و تختهايى كه بر آن تكيه زنند.
تفسیر
وَزُخۡرُفًاۚ وَإِن كُلُّ ذَٰلِكَ لَمَّا مَتَٰعُ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۚ وَٱلۡأٓخِرَةُ عِندَ رَبِّكَ لِلۡمُتَّقِينَ ۳۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و از هر گونه زينت. و همه اينها برخوردارى ناچيز دنيوى است، حال آنكه آخرت در نزد پروردگار تو براى پرهيزگاران است.
تفسیر
وَمَن يَعۡشُ عَن ذِكۡرِ ٱلرَّحۡمَٰنِ نُقَيِّضۡ لَهُۥ شَيۡطَٰنًا فَهُوَ لَهُۥ قَرِينٌ ۳۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر كس كه از ياد خداى رحمان روى گرداند، شيطانى بر او مىگماريم كه همواره همراهش باشد.
تفسیر
وَإِنَّهُمۡ لَيَصُدُّونَهُمۡ عَنِ ٱلسَّبِيلِ وَيَحۡسَبُونَ أَنَّهُم مُّهۡتَدُونَ ۳۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن شيطانها آنان را از راه خدا باز مىگردانند، ولى پندارند كه هدايتيافتگانند.
تفسیر
حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَنَا قَالَ يَٰلَيۡتَ بَيۡنِي وَبَيۡنَكَ بُعۡدَ ٱلۡمَشۡرِقَيۡنِ فَبِئۡسَ ٱلۡقَرِينُ ۳۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
تا آنگاه كه نزد ما آيد، مىگويد: اى كاش دورى من و تو دورى مشرق و مغرب بود. و تو چه همراه بدى بودى.
تفسیر
وَلَن يَنفَعَكُمُ ٱلۡيَوۡمَ إِذ ظَّلَمۡتُمۡ أَنَّكُمۡ فِي ٱلۡعَذَابِ مُشۡتَرِكُونَ ۳۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون ستم كرديد آن روز پشيمانى سود نكند و هر دو در عذاب شريك باشيد.
تفسیر
أَفَأَنتَ تُسۡمِعُ ٱلصُّمَّ أَوۡ تَهۡدِي ٱلۡعُمۡيَ وَمَن كَانَ فِي ضَلَٰلٍ مُّبِينٍ ۴۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا تو مىخواهى به كران سخن بشنوانى، يا كوران و آنهايى را كه در گمراهى آشكار هستند راه بنمايى؟
تفسیر
فَإِمَّا نَذۡهَبَنَّ بِكَ فَإِنَّا مِنۡهُم مُّنتَقِمُونَ ۴۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اگر تو را ببريم، از آنها انتقام مىگيريم،
تفسیر
أَوۡ نُرِيَنَّكَ ٱلَّذِي وَعَدۡنَٰهُمۡ فَإِنَّا عَلَيۡهِم مُّقۡتَدِرُونَ ۴۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
يا آن عذابى را كه به آنها وعده دادهايم به تو نشان مىدهيم، كه ما بر ايشان توانا هستيم.
تفسیر
فَٱسۡتَمۡسِكۡ بِٱلَّذِيٓ أُوحِيَ إِلَيۡكَۖ إِنَّكَ عَلَىٰ صِرَٰطٍ مُّسۡتَقِيمٍ ۴۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس در آنچه به تو وحى شده است چنگ بزن كه تو بر راه راست هستى.
تفسیر
وَإِنَّهُۥ لَذِكۡرٌ لَّكَ وَلِقَوۡمِكَۖ وَسَوۡفَ تُسۡـَٔلُونَ ۴۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و قرآن سبب بلندآوازه گشتن تو و قوم توست، و زودا كه بازخواست شويد.
تفسیر
وَسۡـَٔلۡ مَنۡ أَرۡسَلۡنَا مِن قَبۡلِكَ مِن رُّسُلِنَآ أَجَعَلۡنَا مِن دُونِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ءَالِهَةً يُعۡبَدُونَ ۴۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
از پيامبران ما كه پيش از تو فرستادهايم بپرس: آيا جز خداى رحمان، ديگرى را براى پرستش آنها قرار داده بوديم؟
تفسیر
وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا مُوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ فَقَالَ إِنِّي رَسُولُ رَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ۴۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و هر آينه موسى را همراه با آيات خود بر فرعون و مهتران قومش فرستاديم و گفت: من فرستاده پروردگار جهانيانم.
تفسیر
فَلَمَّا جَآءَهُم بِـَٔايَٰتِنَآ إِذَا هُم مِّنۡهَا يَضۡحَكُونَ ۴۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون آيات ما را بر آنان عرضه داشت، به ناگاه همه از آن به خنده افتادند.
تفسیر
وَمَا نُرِيهِم مِّنۡ ءَايَةٍ إِلَّا هِيَ أَكۡبَرُ مِنۡ أُخۡتِهَاۖ وَأَخَذۡنَٰهُم بِٱلۡعَذَابِ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ ۴۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و هر معجزهاى كه به آنها نشان داديم از معجزه ديگر عظيمتر بود. آنگاه همه را به عذاب گرفتار كرديم، باشد كه بازگردند.
تفسیر
وَقَالُواْ يَٰٓأَيُّهَ ٱلسَّاحِرُ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِندَكَ إِنَّنَا لَمُهۡتَدُونَ ۴۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
گفتند: اى جادوگر، پروردگارت را با آن عهدى كه با تو نهاده است براى ما بخوان كه ما هدايتشدگانيم.
تفسیر
فَلَمَّا كَشَفۡنَا عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابَ إِذَا هُمۡ يَنكُثُونَ ۵۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون عذاب را از آنها برداشتيم، پيمان خود را شكستند.
تفسیر
وَنَادَىٰ فِرۡعَوۡنُ فِي قَوۡمِهِۦ قَالَ يَٰقَوۡمِ أَلَيۡسَ لِي مُلۡكُ مِصۡرَ وَهَٰذِهِ ٱلۡأَنۡهَٰرُ تَجۡرِي مِن تَحۡتِيٓۚ أَفَلَا تُبۡصِرُونَ ۵۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
فرعون در ميان مردمش ندا داد كه: اى قوم من، آيا پادشاهى مصر و اين جويباران كه از زير پاى من جارى هستند از آن من نيستند؟ آيا نمىبينيد؟
تفسیر
أَمۡ أَنَا۠ خَيۡرٌ مِّنۡ هَٰذَا ٱلَّذِي هُوَ مَهِينٌ وَلَا يَكَادُ يُبِينُ ۵۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا من بهترم يا اين مرد خوار ذليل كه درست سخنگفتن نتواند؟
تفسیر
فَلَوۡلَآ أُلۡقِيَ عَلَيۡهِ أَسۡوِرَةٌ مِّن ذَهَبٍ أَوۡ جَآءَ مَعَهُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ مُقۡتَرِنِينَ ۵۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
چرا دستهايش را به دستبندهاى طلا نياراستهاند؟ و چرا گروهى از فرشتگان همراهش نيامدهاند؟
تفسیر
فَٱسۡتَخَفَّ قَوۡمَهُۥ فَأَطَاعُوهُۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمًا فَٰسِقِينَ ۵۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس قوم خود را گمراه ساخت تا از او اطاعت كردند، كه مردمى تبهكار بودند.
تفسیر
فَلَمَّآ ءَاسَفُونَا ٱنتَقَمۡنَا مِنۡهُمۡ فَأَغۡرَقۡنَٰهُمۡ أَجۡمَعِينَ ۵۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون ما را به خشم آوردند، از آنها انتقام گرفتيم و همگان را غرقه ساختيم.
تفسیر
فَجَعَلۡنَٰهُمۡ سَلَفًا وَمَثَلًا لِّلۡأٓخِرِينَ ۵۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنان را در شمار گذشتگان و داستان براى آيندگان كرديم.
تفسیر
۞ وَلَمَّا ضُرِبَ ٱبۡنُ مَرۡيَمَ مَثَلًا إِذَا قَوۡمُكَ مِنۡهُ يَصِدُّونَ ۵۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و چون داستان پسر مريم آورده شد، قوم تو به شادمانى فرياد زدند،
تفسیر
وَقَالُوٓاْ ءَأَٰلِهَتُنَا خَيۡرٌ أَمۡ هُوَۚ مَا ضَرَبُوهُ لَكَ إِلَّا جَدَلَۢاۚ بَلۡ هُمۡ قَوۡمٌ خَصِمُونَ ۵۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و گفتند: آيا خدايان ما بهترند يا او؟ و اين سخن را جز براى جدال با تو نگفتند، كه مردمى ستيزهجويند.
تفسیر
إِنۡ هُوَ إِلَّا عَبۡدٌ أَنۡعَمۡنَا عَلَيۡهِ وَجَعَلۡنَٰهُ مَثَلًا لِّبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ۵۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
او جز بندهاى نبود كه ما نعمتش ارزانى داشتيم و مايه عبرت بنىاسرائيلش گردانيديم.
تفسیر
وَلَوۡ نَشَآءُ لَجَعَلۡنَا مِنكُم مَّلَٰٓئِكَةً فِي ٱلۡأَرۡضِ يَخۡلُفُونَ ۶۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر مىخواستيم به جاى شما فرشتگانى پديد مىآورديم تا در روى زمين جانشين شما گردند.
تفسیر
وَإِنَّهُۥ لَعِلۡمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلَا تَمۡتَرُنَّ بِهَا وَٱتَّبِعُونِۚ هَٰذَا صِرَٰطٌ مُّسۡتَقِيمٌ ۶۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
و هر آينه او نشانه فرارسيدن قيامت است. در آن شك مكنيد، و از من متابعت كنيد. اين است راه راست.
تفسیر
وَلَا يَصُدَّنَّكُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُۖ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوٌّ مُّبِينٌ ۶۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
شيطان شما را از راه باز نگرداند، زيرا او دشمن آشكار شماست.
تفسیر
وَلَمَّا جَآءَ عِيسَىٰ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ قَالَ قَدۡ جِئۡتُكُم بِٱلۡحِكۡمَةِ وَلِأُبَيِّنَ لَكُم بَعۡضَ ٱلَّذِي تَخۡتَلِفُونَ فِيهِۖ فَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَأَطِيعُونِ ۶۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
و چون عيسى با دليلهاى روشن خود آمد، گفت: برايتان حكمت آوردهام و آمدهام تا چيزهايى را كه در آن اختلاف مىكنيد بيان كنم. پس، از خدا بترسيد و از من اطاعت كنيد.
تفسیر
إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ رَبِّي وَرَبُّكُمۡ فَٱعۡبُدُوهُۚ هَٰذَا صِرَٰطٌ مُّسۡتَقِيمٌ ۶۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
خداى يكتا پروردگار من و پروردگار شماست. او را بپرستيد. راه راست اين است.
تفسیر
فَٱخۡتَلَفَ ٱلۡأَحۡزَابُ مِنۢ بَيۡنِهِمۡۖ فَوَيۡلٌ لِّلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡ عَذَابِ يَوۡمٍ أَلِيمٍ ۶۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
گروهها با هم اختلاف كردند. پس واى بر ستمكاران از عذاب دردآور قيامت.
تفسیر
هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّا ٱلسَّاعَةَ أَن تَأۡتِيَهُم بَغۡتَةً وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ ۶۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا چشم به راه چيزى جز قيامتند كه ناگاه و بىخبرشان بيايد؟
تفسیر
ٱلۡأَخِلَّآءُ يَوۡمَئِذِۭ بَعۡضُهُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوٌّ إِلَّا ٱلۡمُتَّقِينَ ۶۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
در آن روز دوستان -غير از پرهيزگاران- دشمن يكديگرند.
تفسیر
يَٰعِبَادِ لَا خَوۡفٌ عَلَيۡكُمُ ٱلۡيَوۡمَ وَلَآ أَنتُمۡ تَحۡزَنُونَ ۶۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
اى بندگان من، در آن روز بيمى بر شما نيست و شما غمگين نمىشويد.
تفسیر
ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ مُسۡلِمِينَ ۶۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
آن كسان كه به آيات ما ايمان آوردهاند و تسليم امر ما شدهاند،
تفسیر
ٱدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ أَنتُمۡ وَأَزۡوَٰجُكُمۡ تُحۡبَرُونَ ۷۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
شما و جفتهايتان با شادكامى به بهشت داخل شويد.
تفسیر
يُطَافُ عَلَيۡهِم بِصِحَافٍ مِّن ذَهَبٍ وَأَكۡوَابٍۖ وَفِيهَا مَا تَشۡتَهِيهِ ٱلۡأَنفُسُ وَتَلَذُّ ٱلۡأَعۡيُنُۖ وَأَنتُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ ۷۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
قدحهاى زرين و سبوها را در ميانشان به گردش مىآورند. در آنجاست هر چه نفس آرزو كند و ديده از آن لذت ببرد. و در آنجا جاودانه خواهيد بود.
تفسیر
وَتِلۡكَ ٱلۡجَنَّةُ ٱلَّتِيٓ أُورِثۡتُمُوهَا بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ۷۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين بهشتى است كه به پاداش كارهايى كه كردهايد به ميراثش مىبريد.
تفسیر
لَكُمۡ فِيهَا فَٰكِهَةٌ كَثِيرَةٌ مِّنۡهَا تَأۡكُلُونَ ۷۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
در آنجا برايتان ميوههاى بسيار هست كه از آنها مىخوريد.
تفسیر
إِنَّ ٱلۡمُجۡرِمِينَ فِي عَذَابِ جَهَنَّمَ خَٰلِدُونَ ۷۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
گناهكاران در عذاب جهنم جاويدانند.
تفسیر
لَا يُفَتَّرُ عَنۡهُمۡ وَهُمۡ فِيهِ مُبۡلِسُونَ ۷۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
عذابشان كاهش نمىيابد و آنها از نوميدى خاموش باشند.
تفسیر
وَمَا ظَلَمۡنَٰهُمۡ وَلَٰكِن كَانُواْ هُمُ ٱلظَّٰلِمِينَ ۷۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما به آنها ستمى نكردهايم؛ آنها خود به خويشتن ستم كردهاند.
تفسیر
وَنَادَوۡاْ يَٰمَٰلِكُ لِيَقۡضِ عَلَيۡنَا رَبُّكَۖ قَالَ إِنَّكُم مَّٰكِثُونَ ۷۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
فرياد برآورند كه: اى مالك، كاش پروردگار تو ما را بميراند. مىگويد: نه، شما در اينجا ماندنى هستيد.
تفسیر
لَقَدۡ جِئۡنَٰكُم بِٱلۡحَقِّ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَكُمۡ لِلۡحَقِّ كَٰرِهُونَ ۷۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما شما را با حق آشنا كرديم ولى بيشترتان از حق كراهت داشتيد.
تفسیر
أَمۡ أَبۡرَمُوٓاْ أَمۡرًا فَإِنَّا مُبۡرِمُونَ ۷۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا آنها در اعتقاد خويش پاى فشردهاند؟ ما هم پاى فشردهايم.
تفسیر
أَمۡ يَحۡسَبُونَ أَنَّا لَا نَسۡمَعُ سِرَّهُمۡ وَنَجۡوَىٰهُمۚ بَلَىٰ وَرُسُلُنَا لَدَيۡهِمۡ يَكۡتُبُونَ ۸۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا مىپندارند ما راز و نجوايشان را نمىشنويم؟ آرى، رسولان ما نزد آنها هستند و مىنويسند.
تفسیر
قُلۡ إِن كَانَ لِلرَّحۡمَٰنِ وَلَدٌ فَأَنَا۠ أَوَّلُ ٱلۡعَٰبِدِينَ ۸۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
بگو: اگر خداى رحمان را فرزندى مىبود، من از نخستين پرستندگان مىبودم.
تفسیر
سُبۡحَٰنَ رَبِّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ رَبِّ ٱلۡعَرۡشِ عَمَّا يَصِفُونَ ۸۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
منزه است پروردگار آسمانها و زمين و پروردگار عرش از آن نسبتها كه به او مىدهند.
تفسیر
فَذَرۡهُمۡ يَخُوضُواْ وَيَلۡعَبُواْ حَتَّىٰ يُلَٰقُواْ يَوۡمَهُمُ ٱلَّذِي يُوعَدُونَ ۸۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس رهايشان كن تا به همان سخنان باطل مشغول باشند و به بازيچه سرگرم، تا آن روزى كه آنها را وعده دادهاند برسد.
تفسیر
وَهُوَ ٱلَّذِي فِي ٱلسَّمَآءِ إِلَٰهٌ وَفِي ٱلۡأَرۡضِ إِلَٰهٌۚ وَهُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡعَلِيمُ ۸۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
اوست كه هم در آسمان خداست و هم در زمين خداست و حكيم و داناست.
تفسیر
وَتَبَارَكَ ٱلَّذِي لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا بَيۡنَهُمَا وَعِندَهُۥ عِلۡمُ ٱلسَّاعَةِ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ ۸۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
برتر و بزرگوارتر است آن كس كه فرمانروايى آسمانها و زمين و هر چه در ميان آنهاست از آن اوست و علم فرارسيدن قيامت نزد اوست و به او بازگردانده مىشويد.
تفسیر
وَلَا يَمۡلِكُ ٱلَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِهِ ٱلشَّفَٰعَةَ إِلَّا مَن شَهِدَ بِٱلۡحَقِّ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ ۸۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
كسانى سواى او را كه به خدايى مىخوانند قادر به شفاعت كسى نيستند. مگر كسانى كه از روى علم، به حق شهادت داده باشند.
تفسیر
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَهُمۡ لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۖ فَأَنَّىٰ يُؤۡفَكُونَ ۸۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر از ايشان بپرسى كه چه كسى آنها را آفريده است، مىگويند: الله. پس چرا از حق روى مىگردانند؟
تفسیر
وَقِيلِهِۦ يَٰرَبِّ إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ قَوۡمٌ لَّا يُؤۡمِنُونَ ۸۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
گفتارش اين بود: اى پروردگار من، اينان مردمى هستند كه ايمان نمىآورند.
تفسیر
فَٱصۡفَحۡ عَنۡهُمۡ وَقُلۡ سَلَٰمٌۚ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ ۸۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس، از آنها درگذر و بگو: ايمنى است شما را. آرى به زودى خواهند دانست.
تفسیر
سُورَةُ الدخان
سوره ۴۴ مکی ۵۹ آیه صفحه ۴۹۶
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
حمٓ ۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
حا، ميم.
تفسیر
وَٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡمُبِينِ ۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
سوگند به اين كتاب روشنگر.
تفسیر
إِنَّآ أَنزَلۡنَٰهُ فِي لَيۡلَةٍ مُّبَٰرَكَةٍۚ إِنَّا كُنَّا مُنذِرِينَ ۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما آن را در مبارك شبى نازل كرديم. ما بيمدهنده بودهايم.
تفسیر
فِيهَا يُفۡرَقُ كُلُّ أَمۡرٍ حَكِيمٍ ۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
در آن شب هر فرمانى بر حسب حكمت صادر مىشود،
تفسیر
أَمۡرًا مِّنۡ عِندِنَآۚ إِنَّا كُنَّا مُرۡسِلِينَ ۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
فرمانى از جانب ما. و ما همواره فرستنده آن بودهايم.
تفسیر
رَحۡمَةً مِّن رَّبِّكَۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ ۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
رحمتى است از جانب پروردگارت، و هر آينه او شنوا و داناست.
تفسیر
رَبِّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا بَيۡنَهُمَآۖ إِن كُنتُم مُّوقِنِينَ ۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
اگر به يقين دريابيد، اوست پروردگار آسمانها و زمين و هر چه ميان آنهاست.
تفسیر
لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ يُحۡيِۦ وَيُمِيتُۖ رَبُّكُمۡ وَرَبُّ ءَابَآئِكُمُ ٱلۡأَوَّلِينَ ۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
نيست خدايى به جز او. زنده مىكند و مىميراند. پروردگار شما و پروردگار نياكان شماست.
تفسیر
بَلۡ هُمۡ فِي شَكٍّ يَلۡعَبُونَ ۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
نه، آنها همچنان به شك خويش دلخوشند.
تفسیر
فَٱرۡتَقِبۡ يَوۡمَ تَأۡتِي ٱلسَّمَآءُ بِدُخَانٍ مُّبِينٍ ۱۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
چشم انتظار روزى باش كه آسمان به آشكارا دود بياورد.
تفسیر
يَغۡشَى ٱلنَّاسَۖ هَٰذَا عَذَابٌ أَلِيمٌ ۱۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آن دود همه مردم را در خود فروپوشد. و اين عذابى است دردآور.
تفسیر
رَّبَّنَا ٱكۡشِفۡ عَنَّا ٱلۡعَذَابَ إِنَّا مُؤۡمِنُونَ ۱۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
اى پروردگار ما، اين عذاب را از ما دور گردان كه ما ايمان آوردهايم.
تفسیر
أَنَّىٰ لَهُمُ ٱلذِّكۡرَىٰ وَقَدۡ جَآءَهُمۡ رَسُولٌ مُّبِينٌ ۱۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
كجا پند مىپذيرند؟ حال آنكه چون پيامبر روشنگر بر آنها مبعوث شد،
تفسیر
ثُمَّ تَوَلَّوۡاْ عَنۡهُ وَقَالُواْ مُعَلَّمٌ مَّجۡنُونٌ ۱۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
از او رويگردان شدند و گفتند: ديوانهاى است تعليم يافته.
تفسیر
إِنَّا كَاشِفُواْ ٱلۡعَذَابِ قَلِيلًاۚ إِنَّكُمۡ عَآئِدُونَ ۱۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
عذاب را اندكى بر مىداريم و شما باز به آيين خويش باز مىگرديد.
تفسیر
يَوۡمَ نَبۡطِشُ ٱلۡبَطۡشَةَ ٱلۡكُبۡرَىٰٓ إِنَّا مُنتَقِمُونَ ۱۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
روزى آنها را به صولتى سخت فروگيريم، كه ما انتقامگيرندهايم.
تفسیر
۞ وَلَقَدۡ فَتَنَّا قَبۡلَهُمۡ قَوۡمَ فِرۡعَوۡنَ وَجَآءَهُمۡ رَسُولٌ كَرِيمٌ ۱۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
پيش از آنها قوم فرعون را آزموديم و پيامبرى بزرگوار نزدشان آمد،
تفسیر
أَنۡ أَدُّوٓاْ إِلَيَّ عِبَادَ ٱللَّهِۖ إِنِّي لَكُمۡ رَسُولٌ أَمِينٌ ۱۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
كه بندگان خدا را به من تسليم كنيد كه من پيامبرى امينم،
تفسیر
وَأَن لَّا تَعۡلُواْ عَلَى ٱللَّهِۖ إِنِّيٓ ءَاتِيكُم بِسُلۡطَٰنٍ مُّبِينٍ ۱۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
و نيز بر خدا برترى مجوييد، كه من با حجتى روشن نزد شما آمدهام،
تفسیر
وَإِنِّي عُذۡتُ بِرَبِّي وَرَبِّكُمۡ أَن تَرۡجُمُونِ ۲۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اگر بخواهيد بر من سنگ بزنيد، من به پروردگار خود و پروردگار شما پناه مىبرم،
تفسیر
وَإِن لَّمۡ تُؤۡمِنُواْ لِي فَٱعۡتَزِلُونِ ۲۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اگر به من ايمان نمىآوريد، از من كنار گيريد.
تفسیر
فَدَعَا رَبَّهُۥٓ أَنَّ هَٰٓؤُلَآءِ قَوۡمٌ مُّجۡرِمُونَ ۲۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس پروردگارش را خواند كه: اينان مردمى مجرمند.
تفسیر
فَأَسۡرِ بِعِبَادِي لَيۡلًا إِنَّكُم مُّتَّبَعُونَ ۲۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
بندگان مرا شبهنگام روانه كن تا از پى شما بيايند.
تفسیر
وَٱتۡرُكِ ٱلۡبَحۡرَ رَهۡوًاۖ إِنَّهُمۡ جُندٌ مُّغۡرَقُونَ ۲۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
دريا را آرام پشت سر گذار، كه آن سپاه غرقشدگانند.
تفسیر
كَمۡ تَرَكُواْ مِن جَنَّٰتٍ وَعُيُونٍ ۲۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
بعد از خود چه باغها و چشمهسارها بر جاى گذاشتند،
تفسیر
وَزُرُوعٍ وَمَقَامٍ كَرِيمٍ ۲۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و كشتزارها و خانههاى نيكو،
تفسیر
وَنَعۡمَةٍ كَانُواْ فِيهَا فَٰكِهِينَ ۲۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و نعمتى كه در آن غرق شادمانى بودند.
تفسیر
كَذَٰلِكَۖ وَأَوۡرَثۡنَٰهَا قَوۡمًا ءَاخَرِينَ ۲۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
بدينسان بودند و ما آن نعمتها را به مردمى ديگر واگذاشتيم.
تفسیر
فَمَا بَكَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلسَّمَآءُ وَٱلۡأَرۡضُ وَمَا كَانُواْ مُنظَرِينَ ۲۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
نه آسمان بر آنها گريست و نه زمين و نه به آنها مهلت داده شد.
تفسیر
وَلَقَدۡ نَجَّيۡنَا بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مِنَ ٱلۡعَذَابِ ٱلۡمُهِينِ ۳۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
و ما بنىاسرائيل را از آن عذاب خواركننده رهانيديم:
تفسیر
مِن فِرۡعَوۡنَۚ إِنَّهُۥ كَانَ عَالِيًا مِّنَ ٱلۡمُسۡرِفِينَ ۳۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
از فرعون برترىجوى گزافكار،
تفسیر
وَلَقَدِ ٱخۡتَرۡنَٰهُمۡ عَلَىٰ عِلۡمٍ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ۳۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
و از روى علم بر اهل جهانشان برگزيديم.
تفسیر
وَءَاتَيۡنَٰهُم مِّنَ ٱلۡأٓيَٰتِ مَا فِيهِ بَلَٰٓؤٌاْ مُّبِينٌ ۳۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آياتى به آنها عطا كرديم كه در آن امتحانى آشكار بود.
تفسیر
إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ لَيَقُولُونَ ۳۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر آينه اينان مىگويند:
تفسیر
إِنۡ هِيَ إِلَّا مَوۡتَتُنَا ٱلۡأُولَىٰ وَمَا نَحۡنُ بِمُنشَرِينَ ۳۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
پايان كار جز همين مرگ نخستين نيست و ما ديگربار زنده نمىشويم؛
تفسیر
فَأۡتُواْ بِـَٔابَآئِنَآ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ۳۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اگر راست مىگوييد، پدران ما را به جهان باز آوريد.
تفسیر
أَهُمۡ خَيۡرٌ أَمۡ قَوۡمُ تُبَّعٍ وَٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ أَهۡلَكۡنَٰهُمۡۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ مُجۡرِمِينَ ۳۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا اينان بهترند يا قوم تُبّع و كسانى كه پيش از آن قوم بودند؟ همه را هلاك كرديم كه مجرمان بودند.
تفسیر
وَمَا خَلَقۡنَا ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ وَمَا بَيۡنَهُمَا لَٰعِبِينَ ۳۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما اين آسمانها و زمين و آنچه را ميان آنهاست به بازيچه نيافريدهايم.
تفسیر
مَا خَلَقۡنَٰهُمَآ إِلَّا بِٱلۡحَقِّ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ ۳۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
آنها را به حق آفريدهايم، ولى بيشترين نمىدانند.
تفسیر
إِنَّ يَوۡمَ ٱلۡفَصۡلِ مِيقَٰتُهُمۡ أَجۡمَعِينَ ۴۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
وعدهگاه همه در روز داورى، قيامت است.
تفسیر
يَوۡمَ لَا يُغۡنِي مَوۡلًى عَن مَّوۡلًى شَيۡـًٔا وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ ۴۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
روزى كه هيچ دوستى براى دوست خود سودمند نباشد و از سوى كسى يارى نشوند.
تفسیر
إِلَّا مَن رَّحِمَ ٱللَّهُۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلرَّحِيمُ ۴۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
مگر كسى كه خدا بر او ببخشايد، زيرا اوست پيروزمند و مهربان.
تفسیر
إِنَّ شَجَرَتَ ٱلزَّقُّومِ ۴۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر آينه درخت زقّوم،
تفسیر
طَعَامُ ٱلۡأَثِيمِ ۴۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
طعام گناهكاران است.
تفسیر
كَٱلۡمُهۡلِ يَغۡلِي فِي ٱلۡبُطُونِ ۴۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
همانند مس گداخته در شكمها مىجوشد.
تفسیر
كَغَلۡيِ ٱلۡحَمِيمِ ۴۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
همانند جوشيدن آب جوشان.
تفسیر
خُذُوهُ فَٱعۡتِلُوهُ إِلَىٰ سَوَآءِ ٱلۡجَحِيمِ ۴۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
بگيريدش و به سختى به ميان جهنمش بكشيد.
تفسیر
ثُمَّ صُبُّواْ فَوۡقَ رَأۡسِهِۦ مِنۡ عَذَابِ ٱلۡحَمِيمِ ۴۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
و بر سرش آب جوشان بريزيد تا شكنجه شود.
تفسیر
ذُقۡ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡكَرِيمُ ۴۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
بچش، كه تو پيروزمند و بزرگوارى.
تفسیر
إِنَّ هَٰذَا مَا كُنتُم بِهِۦ تَمۡتَرُونَ ۵۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين همان چيزى است كه در آن شك مىكرديد.
تفسیر
إِنَّ ٱلۡمُتَّقِينَ فِي مَقَامٍ أَمِينٍ ۵۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
پرهيزگاران در جاى امنى هستند،
تفسیر
فِي جَنَّٰتٍ وَعُيُونٍ ۵۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
در باغها و چشمهسارها،
تفسیر
يَلۡبَسُونَ مِن سُندُسٍ وَإِسۡتَبۡرَقٍ مُّتَقَٰبِلِينَ ۵۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
لباسهايى از سندس و استبرق مىپوشند و روبهروى هم مىنشينند.
تفسیر
كَذَٰلِكَ وَزَوَّجۡنَٰهُم بِحُورٍ عِينٍ ۵۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
همچنين حورالعين را به همسريشان درآوريم.
تفسیر
يَدۡعُونَ فِيهَا بِكُلِّ فَٰكِهَةٍ ءَامِنِينَ ۵۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
در ايمنى هر ميوهاى را كه بخواهند مىطلبند.
تفسیر
لَا يَذُوقُونَ فِيهَا ٱلۡمَوۡتَ إِلَّا ٱلۡمَوۡتَةَ ٱلۡأُولَىٰۖ وَوَقَىٰهُمۡ عَذَابَ ٱلۡجَحِيمِ ۵۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
در آنجا طعم مرگ را نمىچشند، مگر همان مرگ نخستين. و آنها را خدا از عذاب جهنم نگه داشته است.
تفسیر
فَضۡلًا مِّن رَّبِّكَۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ ۵۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين بخششى است از جانب پروردگارت، و اين پيروزى بزرگى است.
تفسیر
فَإِنَّمَا يَسَّرۡنَٰهُ بِلِسَانِكَ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ ۵۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما اداى سخن خويش بر زبان تو آسان كرديم، باشد كه پند گيرند،
تفسیر
فَٱرۡتَقِبۡ إِنَّهُم مُّرۡتَقِبُونَ ۵۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
تو منتظر باش كه ايشان نيز منتظرند.
تفسیر
سُورَةُ الجاثية
سوره ۴۵ مکی ۳۷ آیه صفحه ۴۹۹
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
حمٓ ۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
حا، ميم.
تفسیر
تَنزِيلُ ٱلۡكِتَٰبِ مِنَ ٱللَّهِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡحَكِيمِ ۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
نازل شدن اين كتاب از جانب خداى پيروزمند و حكيم است.
تفسیر
إِنَّ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ لَأٓيَٰتٍ لِّلۡمُؤۡمِنِينَ ۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر آينه در آسمانها و زمين نشانههاى عبرتى است براى مؤمنان.
تفسیر
وَفِي خَلۡقِكُمۡ وَمَا يَبُثُّ مِن دَآبَّةٍ ءَايَٰتٌ لِّقَوۡمٍ يُوقِنُونَ ۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و در آفرينش شما و پراكندهشدن جنبندگان عبرتهاست براى اهل يقين.
تفسیر
وَٱخۡتِلَٰفِ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ وَمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن رِّزۡقٍ فَأَحۡيَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ مَوۡتِهَا وَتَصۡرِيفِ ٱلرِّيَٰحِ ءَايَٰتٌ لِّقَوۡمٍ يَعۡقِلُونَ ۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
آمد و شد شب و روز و رزقى كه خدا از آسمان مىفرستد و زمين مرده را بدان زنده مىكند و نيز در وزش بادها عبرتهاست براى عاقلان.
تفسیر
تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱللَّهِ نَتۡلُوهَا عَلَيۡكَ بِٱلۡحَقِّۖ فَبِأَيِّ حَدِيثِۭ بَعۡدَ ٱللَّهِ وَءَايَٰتِهِۦ يُؤۡمِنُونَ ۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
اينها آيات خداست كه به راستى بر تو تلاوت مىكنيم. جز خدا و آياتش به كدام سخن ايمان مىآورند؟
تفسیر
وَيۡلٌ لِّكُلِّ أَفَّاكٍ أَثِيمٍ ۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
واى بر هر دروغپرداز گناهكارى!
تفسیر
يَسۡمَعُ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ثُمَّ يُصِرُّ مُسۡتَكۡبِرًا كَأَن لَّمۡ يَسۡمَعۡهَاۖ فَبَشِّرۡهُ بِعَذَابٍ أَلِيمٍ ۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيات خدا را كه بر او خوانده مىشود مىشنود. آنگاه به گردنكشى پاى مىفشرد، چنان كه گويى هيچ نشنيده است. پس به عذابى دردآورش بشارت ده.
تفسیر
وَإِذَا عَلِمَ مِنۡ ءَايَٰتِنَا شَيۡـًٔا ٱتَّخَذَهَا هُزُوًاۚ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٌ مُّهِينٌ ۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون چيزى از آيات ما را فراگيرد، به مسخرهاش مىگيرد. اينان در خور عذابى خواركنندهاند.
تفسیر
مِّن وَرَآئِهِمۡ جَهَنَّمُۖ وَلَا يُغۡنِي عَنۡهُم مَّا كَسَبُواْ شَيۡـًٔا وَلَا مَا ٱتَّخَذُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَوۡلِيَآءَۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ عَظِيمٌ ۱۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
پيش رويشان جهنم است. و مالى كه به دست آوردهاند و كسانى كه سواى خداى يكتا به خدايى گرفتهاند به حالشان سود نكند. ايشان راست عذابى بزرگ.
تفسیر
هَٰذَا هُدًىۖ وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِـَٔايَٰتِ رَبِّهِمۡ لَهُمۡ عَذَابٌ مِّن رِّجۡزٍ أَلِيمٌ ۱۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين رهنمودى است. و آنان كه به آيات پروردگارشان ايمان نمىآورند، برايشان عذابى است از سختترين عذابهاى دردآور.
تفسیر
۞ ٱللَّهُ ٱلَّذِي سَخَّرَ لَكُمُ ٱلۡبَحۡرَ لِتَجۡرِيَ ٱلۡفُلۡكُ فِيهِ بِأَمۡرِهِۦ وَلِتَبۡتَغُواْ مِن فَضۡلِهِۦ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ۱۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
خداست كه دريا را رام كرد تا در آن به فرمان او كشتيها روان باشند، و طلب معيشت كنيد، باشد كه سپاسگزار باشيد.
تفسیر
وَسَخَّرَ لَكُم مَّا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعًا مِّنۡهُۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٍ لِّقَوۡمٍ يَتَفَكَّرُونَ ۱۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
رام شما ساخت آنچه در آسمانهاست و آنچه در زمين است. همه از آن اوست. در اين براى متفكران عبرتهاست.
تفسیر
قُل لِّلَّذِينَ ءَامَنُواْ يَغۡفِرُواْ لِلَّذِينَ لَا يَرۡجُونَ أَيَّامَ ٱللَّهِ لِيَجۡزِيَ قَوۡمَۢا بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ۱۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
به كسانى كه ايمان آوردهاند، بگو: از خطاى كسانى كه به روزهاى خدا باور ندارند درگذريد، تا خود، آن مردم را به جزاى اعمالى كه مرتكب شدهاند پاداش دهد.
تفسیر
مَنۡ عَمِلَ صَٰلِحًا فَلِنَفۡسِهِۦۖ وَمَنۡ أَسَآءَ فَعَلَيۡهَاۖ ثُمَّ إِلَىٰ رَبِّكُمۡ تُرۡجَعُونَ ۱۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر كس كار شايستهاى كند، به سود خود اوست؛ و هر كس مرتكب كار بدى شود، به زيان اوست. سپس همه به سوى پروردگارتان بازگردانده مىشويد.
تفسیر
وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحُكۡمَ وَٱلنُّبُوَّةَ وَرَزَقۡنَٰهُم مِّنَ ٱلطَّيِّبَٰتِ وَفَضَّلۡنَٰهُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ۱۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
ما به بنىاسرائيل كتاب و علم داورى و نبوت عطا كرديم و از چيزهاى پاكيزه و خوش روزيشان كرديم. و بر جهانيان برتريشان داديم.
تفسیر
وَءَاتَيۡنَٰهُم بَيِّنَٰتٍ مِّنَ ٱلۡأَمۡرِۖ فَمَا ٱخۡتَلَفُوٓاْ إِلَّا مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَهُمُ ٱلۡعِلۡمُ بَغۡيَۢا بَيۡنَهُمۡۚ إِنَّ رَبَّكَ يَقۡضِي بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ ۱۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
و آنها را در باره آن امر دلايلى روشن داديم. و در آن از روى حسد و كينه اختلاف نكردند، مگر آنگاه كه دانش يافتند. خدا در روز قيامت در آنچه اختلاف مىكردند داورى خواهد كرد.
تفسیر
ثُمَّ جَعَلۡنَٰكَ عَلَىٰ شَرِيعَةٍ مِّنَ ٱلۡأَمۡرِ فَٱتَّبِعۡهَا وَلَا تَتَّبِعۡ أَهۡوَآءَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ ۱۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
پس تو را به راه دين انداختيم. از آن راه برو، و از پى خواهش نادانان مرو.
تفسیر
إِنَّهُمۡ لَن يُغۡنُواْ عَنكَ مِنَ ٱللَّهِ شَيۡـًٔاۚ وَإِنَّ ٱلظَّٰلِمِينَ بَعۡضُهُمۡ أَوۡلِيَآءُ بَعۡضٍۖ وَٱللَّهُ وَلِيُّ ٱلۡمُتَّقِينَ ۱۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
اينان تو را هيچ از خدا بىنياز نمىكنند و ظالمان دوستداران يكديگرند، و خدا دوستدار پرهيزگاران است.
تفسیر
هَٰذَا بَصَٰٓئِرُ لِلنَّاسِ وَهُدًى وَرَحۡمَةٌ لِّقَوۡمٍ يُوقِنُونَ ۲۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين قرآن مايه بصيرت مردم و هدايت و رحمتى است براى اهل يقين.
تفسیر
أَمۡ حَسِبَ ٱلَّذِينَ ٱجۡتَرَحُواْ ٱلسَّيِّـَٔاتِ أَن نَّجۡعَلَهُمۡ كَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ سَوَآءً مَّحۡيَاهُمۡ وَمَمَاتُهُمۡۚ سَآءَ مَا يَحۡكُمُونَ ۲۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا آنان كه مرتكب بديها مىشوند مىپندارند كه در شمار كسانى كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته كردهاند قرارشان مىدهيم؟ و آيا زندگى و مرگشان يكسان است؟ چه بد داورى مىكنند.
تفسیر
وَخَلَقَ ٱللَّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِٱلۡحَقِّ وَلِتُجۡزَىٰ كُلُّ نَفۡسِۭ بِمَا كَسَبَتۡ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ ۲۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
و خدا آسمانها و زمين را به حق بيافريد تا هر كسى را برابر كارى كه كرده است پاداش دهد و به آنها ستم نشود.
تفسیر
أَفَرَءَيۡتَ مَنِ ٱتَّخَذَ إِلَٰهَهُۥ هَوَىٰهُ وَأَضَلَّهُ ٱللَّهُ عَلَىٰ عِلۡمٍ وَخَتَمَ عَلَىٰ سَمۡعِهِۦ وَقَلۡبِهِۦ وَجَعَلَ عَلَىٰ بَصَرِهِۦ غِشَٰوَةً فَمَن يَهۡدِيهِ مِنۢ بَعۡدِ ٱللَّهِۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ۲۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
آيا آن كس را كه هوسش را چون خداى خود گرفت و خدا از روى علم گمراهش كرد و بر گوش و دلش مُهر نهاد و بر ديدگانش پرده افكند، ديدهاى؟ اگر خدا هدايت نكند چه كسى او را هدايت خواهد كرد؟ چرا پند نمىگيريد؟
تفسیر
وَقَالُواْ مَا هِيَ إِلَّا حَيَاتُنَا ٱلدُّنۡيَا نَمُوتُ وَنَحۡيَا وَمَا يُهۡلِكُنَآ إِلَّا ٱلدَّهۡرُۚ وَمَا لَهُم بِذَٰلِكَ مِنۡ عِلۡمٍۖ إِنۡ هُمۡ إِلَّا يَظُنُّونَ ۲۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
و گفتند: جز زندگى دنيوى ما هيچ نيست. مىميريم و زنده مىشويم و ما را جز دهر هلاك نكند. آنان را بدان دانشى نيست و جز در پندارى نيستند.
تفسیر
وَإِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتُنَا بَيِّنَٰتٍ مَّا كَانَ حُجَّتَهُمۡ إِلَّآ أَن قَالُواْ ٱئۡتُواْ بِـَٔابَآئِنَآ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ ۲۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و چون آيات روشنگر ما بر آنها تلاوت شود، حجتشان جز اين نيست كه مىگويند: اگر راست مىگوييد، پدران ما را زنده كنيد.
تفسیر
قُلِ ٱللَّهُ يُحۡيِيكُمۡ ثُمَّ يُمِيتُكُمۡ ثُمَّ يَجۡمَعُكُمۡ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ لَا رَيۡبَ فِيهِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ ۲۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
بگو: خداست كه شما را زنده مىكند، پس مىميراند و سپس همه را در روز قيامت -كه شكى در آن نيست- گردمىآورد. ولى بيشتر مردم نمىدانند.
تفسیر
وَلِلَّهِ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ وَيَوۡمَ تَقُومُ ٱلسَّاعَةُ يَوۡمَئِذٍ يَخۡسَرُ ٱلۡمُبۡطِلُونَ ۲۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
از آنِ خداوند است فرمانروايى آسمان و زمين. و آن روز كه قيامت بر پا شود، اهل باطل زيان خواهند كرد.
تفسیر
وَتَرَىٰ كُلَّ أُمَّةٍ جَاثِيَةًۚ كُلُّ أُمَّةٍ تُدۡعَىٰٓ إِلَىٰ كِتَٰبِهَا ٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَوۡنَ مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ۲۸
فارسی عبدالمحمد آیتی
هر امتى را ببينى كه به زانو درآمده است، و هر امتى را براى گرفتن نامه اعمالش بخوانند. در چنين روزى در برابر اعمالى كه كردهايد پاداش مىبينيد.
تفسیر
هَٰذَا كِتَٰبُنَا يَنطِقُ عَلَيۡكُم بِٱلۡحَقِّۚ إِنَّا كُنَّا نَسۡتَنسِخُ مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ۲۹
فارسی عبدالمحمد آیتی
اين نوشته ماست كه به حق سخن مىگويد، زيرا ما كارهايى را كه مىكردهايد مىنوشتهايم.
تفسیر
فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ فَيُدۡخِلُهُمۡ رَبُّهُمۡ فِي رَحۡمَتِهِۦۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡمُبِينُ ۳۰
فارسی عبدالمحمد آیتی
اما كسانى را كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته مىكنند، پروردگارشان داخل در رحمت خويش مىكند، و اين كاميابى آشكار است.
تفسیر
وَأَمَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَفَلَمۡ تَكُنۡ ءَايَٰتِي تُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَٱسۡتَكۡبَرۡتُمۡ وَكُنتُمۡ قَوۡمًا مُّجۡرِمِينَ ۳۱
فارسی عبدالمحمد آیتی
اما اى آنان كه ايمان نياوردهايد، مگر نه آنكه آيات ما بر شما خوانده مىشد و شما تكبر مىورزيديد و مردمى گناهكار بوديد؟
تفسیر
وَإِذَا قِيلَ إِنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقٌّ وَٱلسَّاعَةُ لَا رَيۡبَ فِيهَا قُلۡتُم مَّا نَدۡرِي مَا ٱلسَّاعَةُ إِن نَّظُنُّ إِلَّا ظَنًّا وَمَا نَحۡنُ بِمُسۡتَيۡقِنِينَ ۳۲
فارسی عبدالمحمد آیتی
چون گفته مىشد كه وعده خدا حق است و در قيامت ترديدى نيست، مىگفتيد: ما نمىدانيم قيامت چيست؟ جز گمانى نمىبريم و به يقين نرسيدهايم.
تفسیر
وَبَدَا لَهُمۡ سَيِّـَٔاتُ مَا عَمِلُواْ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ ۳۳
فارسی عبدالمحمد آیتی
اعمال زشتشان در برابرشان آشكار شد و آن چيزى كه مسخرهاش مىكردند گرد بر گردشان را بگرفت.
تفسیر
وَقِيلَ ٱلۡيَوۡمَ نَنسَىٰكُمۡ كَمَا نَسِيتُمۡ لِقَآءَ يَوۡمِكُمۡ هَٰذَا وَمَأۡوَىٰكُمُ ٱلنَّارُ وَمَا لَكُم مِّن نَّٰصِرِينَ ۳۴
فارسی عبدالمحمد آیتی
به آنها گفته شود: امروز فراموشتان مىكنيم، همچنان كه شما ديدار چنين روزتان را فراموش كرده بوديد. جايگاهتان در آتش است و شما را هيچ ياورى نيست.
تفسیر
ذَٰلِكُم بِأَنَّكُمُ ٱتَّخَذۡتُمۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ هُزُوًا وَغَرَّتۡكُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَاۚ فَٱلۡيَوۡمَ لَا يُخۡرَجُونَ مِنۡهَا وَلَا هُمۡ يُسۡتَعۡتَبُونَ ۳۵
فارسی عبدالمحمد آیتی
و اين به كيفر آن است كه آيات خدا را به مسخره مىگرفتيد و زندگى دنيوى شما را بفريفت. پس امروز از اين آتش كسى بيرونشان نبرد و كسى عذرشان را نپذيرد.
تفسیر
فَلِلَّهِ ٱلۡحَمۡدُ رَبِّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَرَبِّ ٱلۡأَرۡضِ رَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ۳۶
فارسی عبدالمحمد آیتی
ستايش از آنِ خداست، پروردگار آسمانها و پروردگار زمين و پروردگار جهانيان.
تفسیر
وَلَهُ ٱلۡكِبۡرِيَآءُ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ۳۷
فارسی عبدالمحمد آیتی
بزرگوارى در آسمانها و زمين خاص اوست، و اوست پيروزمند و حكيم.
تفسیر